AREI 2026 in België: regels en verplichtingen
Het AREI, of Algemeen Reglement op de elektrische installaties, bevat de Belgische regels voor de veiligheid, de uitvoering, de ingebruikname en de controle van elektrische installaties. In het Frans wordt dit RGIE genoemd. De regels kunnen relevant zijn voor woningen, appartementen, gemeenschappelijke delen, professionele installaties en andere installaties die onder het reglement vallen.
De referentiedatum van dit artikel is 1 oktober 2026. Op die datum vermeldt de officiële website van de FOD Economie dat de nieuwe versie van Boek 1 AREI van toepassing wordt vanaf 1 november 2026. De wijzigingen mogen dus niet worden voorgesteld alsof ze al op 1 oktober van kracht zijn. Welke bepalingen gelden, hangt onder meer af van de uitvoeringsdatum, de aard van de werken en de concrete toestand van de installatie.
Wat is het AREI en wat is het verschil tussen de drie boeken?
Het AREI vormt het Belgische regelgevende kader voor de beoordeling van de elektrische veiligheid. Het is belangrijk om niet alleen naar de huidige toestand te kijken. Een nieuwe installatie, een uitbreiding, een wijziging, een onderhoudsinterventie en een oude installatie kunnen volgens verschillende bepalingen worden beoordeeld.
De indeling van het AREI
- Boek 1: elektrische installaties op lage spanning en zeer lage spanning;
- Boek 2: elektrische installaties op hoge spanning;
- Boek 3: installaties voor het transport en de distributie van elektrische energie.
Voor een woning of appartement is Boek 1 meestal het belangrijkste boek. Toch moet de precieze toepassing worden nagegaan. Installaties in gemeenschappelijke delen, collectieve installaties of bijzondere technische omgevingen kunnen een afzonderlijke beoordeling vereisen.
Wanneer is een elektrische controle nodig?
Controle vóór de ingebruikname
Voor een nieuwe elektrische installatie kan vóór de ingebruikname een conformiteitscontrole vereist zijn. Dat kan, volgens de toepasselijke situatie, ook relevant zijn na een belangrijke wijziging of uitbreiding. Het doel is na te gaan of de uitgevoerde installatie overeenstemt met de bepalingen die erop van toepassing zijn en veilig in gebruik kan worden genomen.
De documenten moeten overeenstemmen met de werken die werkelijk zijn uitgevoerd. De noodzaak en omvang van de controle mogen niet automatisch worden afgeleid uit het feit dat er een kleine zichtbare ingreep gebeurde. De uitvoeringsdatum, de omvang van de werken en het type installatie moeten worden onderzocht.
Controlebezoeken na de ingebruikname
Voor bepaalde installaties voorziet het AREI controlebezoeken na de ingebruikname. De toepasselijke voorwaarden hangen af van het type installatie, het gebruik en de wettelijke situatie. Daarom kan niet voor elke woning of elk appartement éénzelfde termijn of controleprocedure worden toegepast.
Bij een controle kunnen onder meer de installatie, de verdeelborden, de beveiligingen, de toegankelijke leidingen, de aarding en de beschikbare documenten worden bekeken. Wat precies wordt gecontroleerd, hangt af van de opdracht en van de kenmerken van de installatie.
Wijzigingen, uitbreidingen en oude installaties
Een uitbreiding of wijziging is niet noodzakelijk beperkt tot het nieuwe toestel dat zichtbaar werd geplaatst. Het aanpassen van een bord, het toevoegen van kringen, het wijzigen van ruimten of het plaatsen van vaste elektrische apparatuur kan gevolgen hebben voor het betrokken deel van de installatie.
Bij een oude installatie is de datum van uitvoering bijzonder belangrijk. Ook latere renovaties en aanpassingen moeten in kaart worden gebracht. Bestaande installaties kunnen worden beoordeeld volgens de bepalingen die erop van toepassing zijn, met inbegrip van relevante overgangsbepalingen of afwijkingen wanneer die voorzien zijn. Een oude installatie mag dus niet zonder meer uitsluitend aan de nieuwste vereisten worden getoetst.
Het is nuttig om oude keuringsverslagen, plannen, informatie over renovaties en beschikbare gegevens over de uitvoeringsdatum te verzamelen. Wanneer de situatie niet duidelijk is, kan een analyse door een elektricien in België helpen om onderhoud, wijziging en uitbreiding van elkaar te onderscheiden. Indien nodig wordt daarna een erkend controleorganisme ingeschakeld voor de controleopdracht.
Elektrische documentatie: eendraadschema en situatieschema
Een correcte documentatie is belangrijk voor een AREI-controle. Het eendraadschema toont de opbouw van de kringen en hun beveiligingen. Het situatieschema toont waar de borden, stopcontacten, lichtpunten, vaste toestellen en andere relevante elementen zich bevinden, voor zover dit voor de installatie en de gevraagde documentatie nodig is.
De plannen moeten overeenstemmen met de werkelijkheid. Een oud schema waarop een bijkomend bord of een gewijzigde kring niet voorkomt, kan vragen of opmerkingen tijdens de controle veroorzaken. Controleer vóór de afspraak minstens:
- of het eendraadschema overeenstemt met het verdeelbord;
- of de nodige situatieschema’s beschikbaar zijn;
- of kringen en beveiligingen herkenbaar zijn;
- of eerdere controleverslagen aanwezig zijn;
- of de documenten de uitgevoerde werken correct weerspiegelen.
Verkoop van een woning of appartement
Bij de verkoop van een woning of appartement kan in de situaties die het AREI bepaalt een elektrische controle nodig zijn. De verkoper, koper en notaris moeten rekening houden met de ouderdom van de installatie, de uitgevoerde wijzigingen en het beschikbare dossier.
Een controleverslag moet altijd samen met zijn conclusies en context worden gelezen. Opmerkingen kunnen betrekking hebben op de bestaande installatie, een gewijzigd deel of de documentatie. Wie een woning verkoopt, doet er goed aan de documenten tijdig te verzamelen en bij een onvolledig dossier vooraf technisch advies te vragen.
AREI 2026: praktische voorbereiding op een controle
Op 1 oktober 2026 wordt de nieuwe versie van Boek 1 volgens de officiële informatie van toepassing vanaf 1 november 2026. Wie rond die datum renovatiewerken plant, moet laten nagaan welke versie en welke overgangsbepalingen relevant zijn. De datum van uitvoering en de aard van de werken blijven doorslaggevend.
Voor een praktische voorbereiding kunt u:
- eendraadschema’s, situatieschema’s en oude verslagen verzamelen;
- alle uitbreidingen en wijzigingen melden;
- nagaan of het bord overeenstemt met de schema’s;
- de installatie toegankelijk maken voor het controlebezoek;
- twijfelpunten vooraf laten beoordelen, zonder ervan uit te gaan dat één oplossing voor elke installatie geldt.
GPM Électricité Générale helpt eigenaars, beheerders en klanten die renoveren met de analyse van hun elektrische installatie, de voorbereiding van documenten en aangepaste elektrische werken. Bekijk onze elektrische diensten of neem contact op via de contactpagina.